Το όρος Πτώο βρίσκεται 3 χιλιόμετρα από το Ακραίφνιο και η ψηλότερη κορυφή του είναι 720 μ. Για την ονομασία του υπάρχουν τρεις εκδοχές:

Χριστούγεννα στή σκλαβιά καί στήν Ἐθνεγερσία
Εὐδοξία Αὐγουστίνου, Φιλόλογος-Θεολόγος
«Ἦταν καί ἕνα συνήθιο εἰς Ἀθήνα, οἱ ἄρχοντες προεστοί, εἰς τήν παραμονήν τῶν Χριστουγέννων, ...ἐδιόριζαν δυό νυκοκυραίους καί ἕναν κληρικό καί τούς ἔδιναν τήν ἄδεια νά περιέλθουν τά ἐσινάφια (=συντεχνίες) καί ὅλη τήν πόλη, νά συνάξουν ὅ,τι προαιρεῖται ὁ καθένας. Ὁμοίως καί ἀπό τούς ἐπιτρόπους τῶν ἐκκλησιῶν, νά δίνουν κάτι ἀπό τά συναγμένα τῆς ἐκκλησίας. Καί μ᾽ αὐτά τά συναγμένα ἀγόραζαν παπούτσια, μανδήλια διά τές γυναῖκες, φέσια καί λοιπά, καί εἰς ὀλίγα χρήματα. Καί τά ἐμοίραζαν εἰς αὐτούς τούς κατοικοῦντας δυστυχεῖς εἰς τές ἐνορίες καί εἰς μερικούς εὐγενεῖς ξεπεσμένους…», μαρτυρεῖ ὁ Πα- ναγῆς Σκουζές στό «Χρονικό τῆς σκλαβωμένης Ἀθήνας».
Βεβαίως, γιά τόν τρόπο ἑορτασμοῦ τῶν Χριστουγέννων κατά τήν Τουρκοκρατία δέν ὑπάρχουν πολλές μαρτυρίες. Προφανῶς ἐπρόκειτο γιά μία «χειμωνιάτικη σπιτική γιορτή, πού γιορταζόταν “κεκλεισμένων τῶν θυρῶν” καί δέν ἔτυχε νά περιγραφεῖ ἀπό κανένα».
Ἰδιαίτερη ὅμως ἐντύπωση προκαλεῖ στούς ξένους περιηγητές ἡ σχολαστική καί ἐξοντωτική τήρηση τῶν αὐστηρῶν θρησκευτικῶν νηστειῶν -ἀνάμεσά τους καί αὐτῆς τῶν Χριστουγέννων- πού καλύπτουν τίς μισές μέρες τοῦ χρόνου. Ὅλες οἱ κατηγορίες τοῦ ὀρθόδοξου ποιμνίου, κληρικοί καί λαϊκοί, στρατιῶτες καί ναυτικοί, τηροῦσαν μέ χαρακτηριστικό ζῆλο τό καθῆκον τῆς νηστείας, παρόλες τίς δυσκολίες.
Ὁ περιηγητής Wilson, ὅταν φιλοξενήθηκε σέ μία σπετσιώτικη οἰκογένεια, παρατήρησε ὅτι στήν περίοδο τῆς νηστείας «ἡ οἰκογένει- α τοῦ Σάντου λιμοκτονοῦσε τρώγοντας λάχανα, ἐλιές καί κουκιά ψημένα». Ἐντύπωση προκάλεσε καί στόν περιηγητή Millingen ἡ τήρηση τῶν νηστειῶν: «Ἕνα κομμάτι καλαμποκόψωμο ψημένο στή χόβολη, πέντ᾽ ἕξι ἐλιές, μερικά κρεμμύδια ἤ βραστά λάχανα εἶναι ἀρκετά. Ὅλοι οἱ στρατιῶτες νήστευαν μέ προσή- λωση. Οἱ κλέφτες εἶχαν τόση πίστη στήν ἐξαγνιστική δύναμη τῆς νηστείας πού δέν τήν παραβίαζαν ποτέ!». Ὁ γάλλος πρόξενος ἐπί Τουρκοκρατίας στήν Ἑλλάδα Πουκεβίλ βρέθηκε σ᾽ ἕνα χωριό τῆς Πελοποννήσου καί φιλοξενήθηκε σέ κάποιο σπίτι, ὅπου κατοικοῦσαν μία γυναίκα μέ τό παιδί της καί ὁ παππούς. Ὁ ἄντρας τοῦ σπιτιοῦ εἶχε σκοτωθεῖ. Ἡ γυναίκα, παρά τή φτώχια της, ἔσφαξε μία κότα καί μαγείρεψε κοτόσουπα γιά τόν φιλοξενούμενο. Στό τραπέζι ὁ Πουκεβίλ πρόσεξε ὅτι μόνο αὐτός ἔτρωγε καί ρώτησε τή γυναίκα: «Γιατί δέν τρῶτε κι ἐσεῖς κοτόσουπα; Τουλάχιστον τό παιδί, πού εἶναι κι ἄρρωστο, κι ὁ παππούς, πού ἔχουν ἀνάγκη νά δυναμώσουν». Καί ἡ γυναίκα τοῦ ἀπάντησε: «Σήμερα εἶναι Παρασκευή. Ἄν φᾶμε κοτόσουπα, πάει, τουρκέψαμε!».
Ἐπιπλέον, τά Χριστούγεννα, ὅπως καί τίς ἄλλες εὔσημες ἡμέρες τοῦ χρόνου, οἱ ὑπόδουλοι Ἕλληνες ἔσπευδαν ὁπωσδήποτε στίς ἐκκλησίες. Ὁ ἐκκλησιασμός θεωροῦνταν ἐπιβεβλημένο καθῆκον. Γιά τόν Ἀνδροῦτσο π.χ. μαρτυ- ρεῖται ὅτι τό 1822, ἐκμεταλλευόμενος τήν παύση τῶν στρατιωτικῶν ἐπιχειρήσεων στήν Εὔβοια, γιόρτασε μαζί μέ τούς στρατιῶτες του τά Χριστούγεννα σέ μοναστήρι τῆς περιοχῆς.
Ὡστόσο, δέν ἔλειψαν χριστουγεννιάτικα οἱ ὠμότητες ἀπό τήν πλευρά τῶν Τούρκων πρός τούς ὑπόδουλους προγόνους μας. Ὑπενθυμίζουμε σύντομα διάφορα περιστατικά ἀνθολογημένα ἀπό τό ματωμένο χριστουγεννιάτικο χρονολόγιο τῆς Τουρκοκρατίας.
«Ὁ χορός τοῦ Ζαλόγγου», τίς παραμονές τῶν Χριστουγέννων τοῦ 1803, ἀποτελεῖ γεγονός πού συγκλόνισε τήν Ἑλλάδα, ἀλλά καί τήν Εὐρώπη τῆς ἐποχῆς. Τό γεγονός ἀναφέρει ὁ λόγιος ἠπειρώτης Ἰωάννης Λαμπρίδης: «Ἐκ δέ τῶν ἄλλων 56 μέν γυναῖκες καί 13 ἄνδρες, ὧν τά ὀνόματα ἡ παράδοσις δυστυχῶς δέν διέσωσεν, ἐν χοροῖς ὄντως καί ᾄσμασι τῇ 11π.μ. κατεκρημνίσθησαν. Πολλαί δ᾽ ἐκ τῶν ἀθανάτων τούτων γυναικῶν μητέρες οὖσαι, πρίν ἤ τό ὀλέθριον τοῦτο πήδημα πηδήσωσιν, ἐξε- σφενδόνισαν πρῶτον τά τέκνα των. Οἱ δέ λοιποί ξιφήρεις ὑπό τόν Κίτσιον Βότσιαρην περί λύχνων ἁφάς διέσχισαν τάς τάξεις τοῦ ἐχθροῦ καί διήλασαν αὐτάς».
Ἐπίσης, στό χωριό Θέρισος δήμου Χανίων Κρήτης, ἀνήμερα τῶν Χριστουγέννων τοῦ ἔτους 1821, μαρτύρησε ἡ Χρυσή Τσεπέτη ἤ Τσεπετάκη, ἡλικίας περίπου 18-20 ἐτῶν. Ἐκεῖνα τά Χριστούγεννα τοῦ 1821, ὁ αἱμοχαρής καί ἀδίστακτος τοῦρκος κατακτητής Ναήρ πασάς ἔμπαινε θριαμβευτής μέ τόν στρα- τό του στό χωριό αὐτό, ἐνῶ ἡ Χρυσή βρισκόταν στό σπίτι της. Σταμάτησε ἐκεῖ μπροστά καί, ἐπειδή ἡ νεαρή χριστιανή δέν ὑπάκουσε στό πρόσταγμά του, πού τήν καλοῦσε νά κατέβει, ἔδωσε διαταγή στούς ἄνδρες του νά παραβιάσουν τήν πόρτα, νά τή βροῦν, νά τήν ἁρπάξουν καί νά τή φέρουν διά τῆς βίας μπροστά του. Ὁ πασάς, ἀρχικά μέ κολακεῖες, γλυκόλογα καί ταξίματα πολλά καί κατόπιν μέ ἀπειλές, προσπάθησε νά τήν κάνει νά τουρκέψει γιά νά τήν παντρευτεῖ. Ἡ μάρτυρας ἀντιστάθηκε σθεναρά καί τόν ἀπογοήτευσε. Τότε ἐκεῖνος ἔδωσε διαταγή νά τή θανατώσουν, ἀλέθοντάς την μέ τή μυλόπετρα στό παρακείμενο ἐλαιοτριβεῖο τοῦ χωριοῦ. Ἡ νέα δέν δείλιασε οὔτε ὀπισθοχώρησε· παρέμεινε πιστή ἕως τέλους. Οἱ Τοῦρκοι τήν πολτο- ποίησαν μέσα στό λιοτρίβι μέ τή μυλόπετρα, στέλνοντας τή μάρτυρα στή φάτνη τοῦ τεχθέντος Παιδίου νέου, τοῦ πρό αἰώνων Θεοῦ, νά ἀγάλλεται μέ τόν ἐνανθρωπήσαντα Νυμφίο τῆς ψυχῆς της.
Στίς Σέρρες τά ἴδια Χριστούγεννα Τοῦρκοι σκότωσαν «τόν Παπακρῆτον εἰς τά Ἀμπέλια. Καί ἦχεν ἐνορία τόν Ἅγιον Νικόλαον τούς Μποσταντζῆδες καί τά χωρία τό Μερτάκη καί τό Μετόχη».
Ἀλλά κι ὁ ἐθνικός μας ποιητής Διονύσιος Σολωμός ἀπαθανατίζει τήν πρώτη πολιορκία τοῦ Μεσολογγίου, πού συνέβη τά Χριστούγεννα τοῦ 1822:
«Πῆγες εἰς τό Μεσολόγγι
τήν ἡμέρα τοῦ Χριστοῦ,
μέρα πού ἄνθισαν οἱ λόγγοι
γιά τό τέκνο τοῦ Θεοῦ».
Ὁ πληροφοριοδότης τῶν Ἑλλήνων Γιάννης Γούναρης διεμήνυσε στούς Μεσολογγίτες τά ἑξῆς: «Ἀμέσως νά εἰπῆτε τῶν ἀρχηγῶν σας ὅτι οἱ Τοῦρκοι καί οἱ Τουρκοκαπεταναῖοι, γνωρίζοντες ὅτι αὔριο ἔχομεν οἱ Χριστιανοί τήν ἑορτήν τῶν Χριστουγέννων καί πηγαίνομεν ὅλοι εἰς τάς ἐκκλησίας, ἔχουν πεποίθησιν ὅτι καί οἱ ἐδικοί σας ἀρχηγοί, καπεταναῖοι καί μέρος στρατιωτῶν θά ὑπάγουν εἰς τάς ἐκκλησίας ἀφεύκτως, ἀπεφάσισαν νά κάμουν ἔφοδον δυό ὥρας πρίν ξημερώση».
Ἔτσι κι ἔγινε. Ξημερώνοντας Χριστούγεννα ὀχτακόσιοι Τουρκαλβανοί ἐπιχείρησαν νυχτερινή ἔφοδο, στήν ἀνατολική πλευρά τοῦ Μεσολογγίου· βρῆκαν ὅμως σθεναρή ἀντίσταση. Οἱ ἀπώλειες τῶν Μεσολογγιτῶν ἦταν ἐλάχιστες, ἐνῶ τῶν Τούρκων ξεπερνοῦσαν τούς 500 ἄνδρες. Οἱ Τοῦρκοι ἐκτέλεσαν τούς γονεῖς, τή γυναίκα, τά παιδιά καί ἀρκετούς συγγενεῖς τοῦ ἡρωικοῦ Γιάννη Γούναρη, ἐνῶ ὁ ἴδιος ἔγινε μοναχός ἤ σύμφωνα μέ ἄλλες πηγές δέν σώθηκε.
Χριστούγεννα 2021: Πῶς ἑτοιμαζόμαστε φέτος νά ὑποδεχθοῦμε τόν Μεγάλο Ἀναμενόμενο; Ὁ ἅγιος Ἱερώνυμος ἔλεγε πώς, ἄν ὁ Χριστός δέν γεννηθεῖ μέσα μας, τά Χριστούγεννα δέν θά ἔλθουν σέ μᾶς. Ἐλπίζουμε μέ τίς πρεσβεῖες τῶν νεομαρτύρων νά ἀξιωθοῦμε νά προσεγγίσουμε μέ καρδιά καθαρή τό «ξένον» καί «παράδοξο

Η Σταυροαναστάσιμη πορεία του Ελληνισμού πηγή ελπίδας για το μέλλον
Κωνσταντίνος Χολέβας, Πολιτικός Επιστήμων
Φέτος που συμπληρώνονται 200 χρόνια από την έναρξη της Ελληνικής Επαναστάσεως καλό είναι να αναρωτηθούμε: Πώς επιβίωσε το Έθνος μας μετά από αιώνες Τουρκοκρατίας; Οι απαντήσεις περιέχουν χρήσιμα μηνύματα για τη δύναμη επιβιώσεως και για την αναζήτηση των νέων στόχων και οραμάτων του Ελληνισμού.
1) Η Ορθόδοξη Εκκλησία διαφύλαξε την Πίστη, την εθνική συνείδηση και καλλιέργησε αγωνιστικό πνεύμα. Επί Τουρκοκρατίας όποιος χανόταν για την Ορθοδοξία χανόταν και για τον Ελληνισμό. Οι εξισλαμισμένοι τούρκευαν και μετετρέποντο σε διώκτες του Έθνους μας. Η Εκκλησία με τους ιεροκήρυκες, τα μοναστήρια- σχολεία και κυρίως με τους Νεομάρτυρες διέσωσε τη σπίθα που άναψε τη φλόγα της Ελευθερίας.
2) Υπήρχε πίστη στη διαχρονική συνέχεια του Ελληνισμού. Λόγιοι και κληρικοί, αγωνιστές και απλός λαός, όλοι είχαν την συνείδηση ότι πρέπει να ελευθερωθούν, διότι είναι απόγονοι των Αρχαίων Ελλήνων και της Ελληνορθόδοξης Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Ο Κολοκοτρώνης δηλώνει στον Άγγλο Χάμιλτον ότι συνεχίζει τον αγώνα του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου. Ο Στρατηγός Μακρυγιάννης απαγορεύει στους στρατιώτες του να πουλήσουν αρχαία αγάλματα λέγοντας: «Γι’ αυτά πολεμήσαμε».
3) Η Μεγάλη Ιδέα ήταν το όραμα και η πηγή ελπίδας. Τίποτε σημαντικό δεν επιτυγχάνεται χωρίς όραμα. Ο Ελληνισμός ουδέποτε εγκατέλειψε την ελπίδα για απελευθέρωση όλων των εδαφών που τού ανήκαν επί Βυζαντίου/Ρωμανίας. Σήμερα μία από τις αιτίες της πολύπλευρης κρίσης είναι το γεγονός ότι ως Έλληνες δεν έχουμε βρει μία νέα Μεγάλη Ιδέα για να μας συναρπάσει και να μας ανυψώσει πνευματικά.
4) Μας κράτησε όρθιους η αγάπη των Ελλήνων για τα γράμματα. Άλλοτε σε Κρυφά Σχολειά και άλλοτε –κυρίως μετά το 1650- σε φανερά εκπαιδευτήρια, οι υπόδουλοι μάθαιναν γράμματα με βασικά εγχειρίδια το Ψαλτήρι, την Οκτώηχο και το Ευαγγέλιο. Στα ανώτερα μαθήματα εδιδάσκοντο οι Αρχαίοι Έλληνες συγγραφείς και κείμενα του Αγίου Ιωάννου Χρυσοστόμου.
5) Μας βοήθησε πολύ η ικανότητα των Ελλήνων στο εμπόριο και στη ναυτιλία. Έμποροι από την υπόδουλη Ελλάδα έφευγαν για τη Δυτική και Ανατολική Ευρώπη, συγκέντρωναν χρήματα και επέστρεφαν για να ανοικοδομήσουν εκκλησίες και σχολεία. Το ναυτικό των νησιών και των παραλίων πόλεων ξεκίνησε ως εμπορικό, αλλά το 1821 μετετράπη σε πολεμικό.
6) Το κοινοτικό σύστημα υπήρξε αυτοφυής δημοκρατικός θεσμός και ένδειξη αλληλεγγύης προς τους πάσχοντες. Των Ελλήνων οι κοινότητες ήταν η προέκταση της ενορίας, εξέλεγαν τους δημογέροντες, φρόντιζαν για την παιδεία και βοηθούσαν τις χήρες και τα ορφανά.
7) Ουδέποτε ξεριζώθηκε το αντιστασιακό πνεύμα του Ελληνισμού. Δεκάδες εξεγέρσεις οργανώθηκαν πριν από το 1821.
Με πυξίδα αλάνθαστη τα διδάγματα αυτά ο Ελληνισμός πρέπει σήμερα να επιδείξει πνεύμα αντίστασης και όχι υποταγής απέναντι στην τουρκική προκλητικότητα, η οποία εκφράζεται με τον Νέο Οθωμανισμό του Ερντογάν. Δυστυχώς μία μειοψηφία επιχειρεί την αναθεώρηση της Ιστορίας με πρόθεση να εξωραϊσθεί η Οθωμανική τυραννία και να ξεχαστούν οι σφαγές των Νεοτούρκων κατά του Ελληνισμού της Μικράς Ασίας και του Πόντου. Το πνεύμα των αναθεωρητών είναι: Αφού οι Οθωμανοί Τούρκοι ήσαν «καλοί» άρα και τώρα είναι καλοί γείτονες και δικαιούνται μερίδιο από το Αιγαίο, την Κύπρο, ίσως και συνδιοίκηση στη Θράκη. Πρόκειται για απαράδεκτη νοοτροπία, η οποία αλλοιώνει το παρελθόν σκοπίμως.
Ο Ελληνισμός και σήμερα πρέπει να διατηρήσει την αισιοδοξία του και να μην παρουσιάζει συμπτώματα εθνικής κατάθλιψης. Η πρεία του Γένους ήταν και είναι Σταυροαναστάσιμη. Η Τουρκοκρατία ήταν η Σταύρωση. Η Επανάσταση του 1821 ήταν η Ανάσταση. Αναστηθήκαμε διότι δεν χάσαμε τις ρίζες μας και την ταυτότητά μας. Η Ορθοδοξία, η ελληνική γλώσσα, η ιστορική συνείδηση θα μας βοηθήσουν να έχουμε οδοδείκτες και όραμα για το μέλλον.
Ακούμε από πολλούς την ένσταση ότι τα έθνη και οι εθνικές ταυτότητες θα ισοπεδωθούν από την παγκοσμιοποίηση. Ως Χριστιανοί γνωρίζουμε ότι μόνον ο Θεός ορίζει τις νομοτέλειες στη ζωή μας. Τα ανθρώπινα αλλάζουν εύκολα, έρχονται και παρέρχονται. Ειδικά δε για την Παγκοσμοποίηση έχουμε την παραδοχή και από σοβαρούς μελετητές των διεθνών εξελίξεων ότι μπορεί να ανατραπεί ή να παραμείνει στάσιμη και να μην ισοπεδώσει τα έθνη και τα εθνικά κράτη.
Το 1993 ο διάσημος Αμερικανός πολιτειολόγος Φράνσις Φουκουγιάμα με το βιβλίο του «Το τέλος της Ιστορίας και ο τελευταίος Άνθρωπος» πρέβλεπε την επικράτηση της οικονομικής και πολιτιστικής παγκοσμοποίησης και την διάδοση του αμερικανικού πολιτικού και οικονομικού προτύπου σε όλον τον κόσμο. Τώρα αναθεωρεί τις απόψεις του. Με το βιβλίο του «Ταυτότητα» ζητεί συγγνώμην και δέχεται ότι η παγκοσμιοποίηση δεν είναι νομοτέλεια και ότι πέραν από την οικονομία υπάρχουν δυνάμεις που κινούν τα έθνη, όπως είναι η εθνική ταυτότητα, ο πολιτισμός, η θρησκεία, Το μήνυμα του νέου βιβλίου του είναι ότι τα έθνη θα συνεχίσουν να βασίζονται στη γλωσσική και θρησκευτική ταυτότητά τους. Και μάλιστα τονιζει ότι αυτό είναι καλό, αρκεί να σεβόμαστε τη Δημοκρατία και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, δηλαδή να μην συνδέεται η θρησκευτική πίστη με αυταρχισμό και φανατισμό.
Είναι χαρακτηριστική η συνηγορία του Φουκουγιάμα, πρώην θεωρητικού της παγκοσμοποιήσεως, υπέρ των εθνικών κρατών. Γράφει σχετικά:
¨Η ιδέα ότι τα κράτη είναι παρωχημένα και ότι θα πρέπει να αντικατασταθούν από διεθνείς φορείς πάσχει, διότι κανένας δεν κατάφερε να σκεφθει μία καλή μέθοδο ώστε αυτοί οι διεθνείς φορεις να υπόκεινται σε δημοκρατικη λογοδοσία. Η λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών εξαρτάται από κοινές νόρμες, από κοινές προοπτκιές και εν τέλει από κοινή κουλτούρα, και όλα αυτά μπορεί να υπάρχουν στο επίπεδο ενός εθνικού κράτους, αλλά δεν υπάρχουν διεθνώς» (1).
Την ίδια πρόβλεψη για την αναστροφή της παγκοσμιοποιήσεως και για την επιβίωση των εθνικών κρατών και των εθνικών ταυτοτήτων κάνει και ο Έλληνας Καθηγητής της Γεωπολιτικής σε γαλλικά πανεπιστήμια Γεώργιος Πρεβελάκης, Γράφει σχετικά:
«Η εθνική κλίμακα θα παραμείνει ως υποδομή του παγκοσμίου συστήματος. Από ορισμένες απόψεις θα ενισχυθεί...... Ταυτοχρόνως η «υπαρκτή» παγκοσμιοποίηση, χωρίς να εξαφανιστεί τελείως, θα υποχρεωθεί να υποχωρήσει. Ένα τόσο ευρύ διασυνδεδεμένο σύστημα δεν είναι βιώσιμο. Αυτό απέδειξαν διαδοχικά η οικονομική κρίση του 2008 και η υγειονομική του 2020» (2).
Τα έθνη, λοιπόν, θα επιβιώσουν. Η εθνική ταυτότητα κάθε λαού είναι δικαίωμά του και υποχρέωσή του να την διατηρήσει. Εμείς ως Έλληνες θα διαφυλάξουμε την ιερή παρακαταθήκη που κληρονομήσαμε από τους προγόνους μας. Το ερώτημα είναι ποιο θα είναι το όραμα για το μέλλον. Ποια θα είναι η νέα Μεγάλη Ιδέα του Ελληνισμού; Μέχρι το 1922 απελευθερώναμε εδάφη και πληθυσμούς που είχαν ριζωμένη την Ορθοδοξία και την Ελληνικότητα. Σήμερα πιστεύω ότι το όραμα για το Έθνος και ιδίως για τους νέους μας πρέπει να έχει επίκενρο την Παιδεία, τις Αξίες, την οικουμενική καλλιέργεια των ελληνορθδόξων γραμάτων και τα πανανθρώπινα μηνύματα του Ευαγγελίου και των Πατέρων.
Η ιδέα δεν είναι δική μου. Την αντλώ από τον Άγιο Νεκτάριο, αλλά και από τον Ιωάννη Καποδιστρια, τον πρώτο Κυβερνήτη της ελεύθερης Ελλάδος.
Έγραφε το 1896 ο Άγιος Νεκτάριος: «Εάν η φιλοσοφία εγένετο παιδαγωγός εις Χριστόν έπεται ότι ο Έλλην πλασθείς φιλόσοφος επλάσθη Χριστιανός, επλάσθη ίνα γνωρίση την αλήθειαν και διαδώ (να διαδώσει) αυτήν τοις έθνεσι. Ναι, ο Έλλην εγεννήθη κατά Θείαν Πρόνοιαν διδάσκαλος της Ανθρωπότητος» (3).
Κάτι αντίστοιχο έλεγε ο Ιωάννης Καποδίστριας, ο ευλαβής Ορθόδοξος διπλωμάτης και πολιτικός, λίγα χρόνια πριν από την Επνάσταση του 1821. Ο Γιώργος Καραμπελιάς παραθέτει την έκθεση ενός Αυστριακού στρατιωτικού που τον παρακολουθούσε το 1816:
«Η Ελλάς πρέπει κατά τον Καποδίστρια να κηρυχθεί ομοφώνως υφ΄όλων των Δυνάμεων χώρα αφιερωμένη αποκλειστικώς και μόνον εις τας επιστήμας και εις την διαφώτισιν του ανθρωπίνου γένους....Κειμένη μεταξύ Ασίας και Ευρώπης ευκόλως θα κατανοή η Ελλάς το νόημα της μυστικοπαθούς επιστήμης της Ανατολής, ενώ από την άλλην πλευράν θα δέχεται το εκλεπτυσμένον πνεύμα των Ευρωπαίων, δημιουργούσα κατ’ αυτόν τον τρόπον μίαν δι΄ολόκληρον την ανθρωπότητα σωτήριον ισορροπίαν» (4).
Ας γίνει, λοιπόν, η επέτειος του 1821 εφαλτήριο για μία νέα δημιουργική πορεία του Ελληνισμού. Δυσκολίες θα υπάρχουν πάντα. Αλλά δεν πρέπει να απογοητευόμαστε. Να θυμόμαστε την ελπίδα που καλλιεργούσε ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός. Στα δύσκολα χρόνια της δουλείας, όταν είχαν αποτύχει δεκάδες κινήματα για την απελευθέρωση, ο Πατροκοσμάς μιλούσε για το Ποθούμενον που θα έλθει οπωσδήποτε, αρκεί να κρατήσουν οι Έλληνες την Ορθόδοξη Πίστη, την ελληνική γλώσσα και την ιστορική συνείδηση. Έτσι θα επιβιώσουμε! Ο Ελληνισμός έχει μέλλον αρκεί να αξιοποιήσει δημιουργικά το παρελθόν του.
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
(1) Φράνσις Φουκουγιάμα: Ταυτότητα, εκδόσεις Ροπή, Αθήνα 2020, σελίδα 198.
(2) Γεώργιος Πρεβελάκης: Ο κόσμος και τα σύνορα στην μετα- κορωνοϊό εποχή, επίλογος το βιβλίο του Αλέξανδρου Μαλλιά: Σύνορα, εκδόσεις Σιδέρη, Αθήνα 2020, σελίδα 205.
(3) Άγιος Νεκτάριος, Επίσκοπος Πενταπόλεως: Η Ελληνική Φιλοσοφία ως Προπαιδεία του Χριστιανισμού, ομιλία του 1896, ανθολογείται στο Συλλογικό Έργο «Ελληνορθόδοξη Παράδοση», Αθήνα 2003, επιμέλεια Κωνσταντίνου Χολέβα, σελίδες 47-48.
(4) Γιώργος Καραμπελιάς: 1821- Η Παλιγγενεσία, Εναλλακτικές Εκδόσεις, Αθήνα 2015, σελίδες 278- 279.
(Άρθρο μου στο περιοδικό ΑΧΙΛΛΙΟΥ ΠΟΛΙΣ της Ιερας Μητροπόλεως Λαρίσης και Τυρνάβου, τεύχος 6, Νοέμβριος 2021)
Η διαδικασία συλλογής κειμηλίων για το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού συνεχίζεται.
Εν τω μεταξύ, οι μουσειολόγοι που έχουν αναλάβει το έργο, έχουν αρχίσει ήδη τη διαδικασία συντήρησης των 800 κειμηλίων που έχουν παραχωρήσει μέχρι στιγμής απόγονοι προσφύγων από την Κωνσταντινούπολη, τη Σμύρνη, την Αν. Θράκη, τον Πόντο, την Καππαδοκία, την Κιλικία, την Πισιδία, την Καρία-Λυκία, την Ιωνία και την Αιολία, καθώς επίσης και απόγονοι εκείνων που συμμετείχαν στην Μικρασιατική Εκστρατεία.
Για το όλο θέμα, για την διαδικασία συλλογής των κειμηλίων αλλά και για τη συντήρησή τους, ο τηλεοπτικός σταθμός ΟΡΕΝ έκανε ειδικό αφιέρωμα:
Όλα τα εκθέματα προέρχονται από απογόνους προσφύγων αλλά και από απογόνους στρατιωτών που συμμετείχαν στην Μικρασιατική Εκστρατεία, πράγμα που σημαίνει ότι η υπόθεση της δημιουργίας του Μουσείου Προσφυγικού Ελληνισμού είναι υπόθεση όλων των Ελλήνων. Γι’ αυτό όλοι όσοι έχουν κάποιο αντικείμενο ή κειμήλιο που σχετίζεται με τις αλησμόνητες πατρίδες ή με την Μικρασιατική Εκστρατεία, ας επικοινωνήσουν στο 2106855850 ή στα: info@mouseiokivotos.gr, info@aekfc.gr.
Eιδικοί επιστήμονες θα το φροντίσουν και θα το αναδείξουν για να μείνει η ιστορία του κειμηλίου αλλά και του κομιστή του ζωντανή για πάντα. Γιατί μόνο με αυτόν τον τρόπο θα μπορούμε να μιλάμε για αλησμόνητες και όχι για χαμένες πατρίδες.
Συνάντηση με την αντιπεριφερειάρχη Βοιωτίας Φανή Παπαθωμά είχε ο αντιπεριφερειάρχης επιχειρηματικότητας και εξωστρέφειας Στερεάς και πρόεδρος της αναπτυξιακής Εύβοιας Βαγγέλης Κούκουζας στο πλαίσιο των επαφών που αναπτύσσει το τελευταίο διάστημα για την αποτύπωση προβλημάτων που άπτονται της επιχειρηματικότητας στην περιφέρεια.
Παράλληλα τέθηκε το ζήτημα υλοποίησης του προγράμματος της ολοκληρωμένη χωρικής επένδυσης με τίτλο «Πολιτιστική , περιβαλλοντική και Τουριστική διαδρομή Οιδίππους, την περίοπτη θέση που καταλαμβάνει η Βοιωτία με τα μνημεία της στο πρόγραμμα και το σύμφωνο ποιότητας που θα συνδέσει την επένδυση με τις επιχειρήσεις στο νομό.
Ολόκληρη η επιστολή πρόκληση της Τουρκίας στον ΟΗΕ κατά Ελλάδας και Κύπρου
για μαξιμαλιστικές απαιτήσεις, για τη συμφωνία της με την Αίγυπτο και επιμένει ότι το πρόβλημα δεν είναι ένα αλλά πολλά.
Στην επιστολή της με ημερομηνία 19 Νοεμβρίου, η Άγκυρα περιγράφει όλη την τουρκική ατζέντα, η οποία κάθε άλλο παρά μικρή είναι, χωρίς να παραλείπει τις αναφορές της στην Κύπρο.
Η επιστολή φέρει την υπογραφή του μόνιμου αντιπροσώπου της Τουρκίας στον ΟΗΕ, Φεριντούν Σινιρλίογλου:
«Σας γράφω σχετικά με τις αναφορές του Κυριάκου Μητσοτάκη, πρωθυπουργού της Ελλάδας, στη χώρα μου, στη δήλωσή του κατά την 76η σύνοδο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών.
»Είναι λυπηρό το γεγονός ότι ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας παρουσίασε για άλλη μια φορά στρεβλή εικόνα για τις τρέχουσες εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και για το Κυπριακό, προκειμένου να διατυπώσει αβάσιμες κατηγορίες κατά της Τουρκίας.
»Τα απορρίπτουμε κατηγορηματικά στο σύνολό τους.
»Αυτή η κακή στάση της Ελλάδας δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να συμβάλει σε ένα περιβάλλον που ευνοεί τη συνεργασία και την καλή γειτονία.
»Η ρητορική που χρησιμοποίησε η Ελλάδα στη Γενική Συνέλευση και οι ενέργειές της στο πεδίο δείχνουν έντονες ασυνέπειες.
»Ενώ η Ελλάδα αυτοπροβάλλεται ως “πρωταθλήτρια” του διεθνούς δικαίου, επιμένει στην παραβίαση των διεθνών συνθηκών που είναι ζωτικής σημασίας για την ειρήνη και τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο, δηλαδή τις διατάξεις αποστρατικοποίησης των ειρηνευτικών συνθηκών της Λωζάνης του 1923 και του 1947 των Παρισίων.
»Επισημάνθηκε στις επιστολές μου της 30ής Σεπτεμβρίου 2021 (A/76/379-S/2021/841) και της 13ης Ιουλίου 2021 (A/75/961-S/2021/651).
»Η Τουρκία επαναλαμβάνει την έκκλησή της προς την Ελλάδα να τηρήσει τις διατάξεις αυτών των συνθηκών και να επαναφέρει το αποστρατικοποιημένο καθεστώς των νησιών του Ανατολικού Αιγαίου.
»Επιπλέον, η Ελλάδα δυστυχώς συνεχίζει να αγνοεί μία από τις βασικές αρχές που στηρίζουν το διεθνές νομικό πλαίσιο σχετικά με την οριοθέτηση των περιοχών θαλάσσιας δικαιοδοσίας, δηλαδή την αρχή της δίκαιης οριοθέτησης.
»Η Ελλάδα επιδιώκει μαξιμαλιστικές διεκδικήσεις για τα όρια στην περιοχή, ενώ αγνοεί τα κυριαρχικά δικαιώματα και τα νόμιμα συμφέροντα της Τουρκίας.
»Το πιο εμφανές παράδειγμα αυτής της πολιτικής φάνηκε τον Αύγουστο του 2020, όταν η Ελλάδα υπέγραψε βιαστικά τη λεγόμενη συμφωνία οριοθέτησης με την Αίγυπτο, παραμονές της επανέναρξης των διμερών συνομιλιών με την Τουρκία.
»Θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι η εν λόγω συμφωνία παραβιάζει τα εγγενή δικαιώματα της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο και, ως εκ τούτου, αντιβαίνει σαφώς στο πνεύμα των σχέσεων καλής γειτονίας.
»Εάν η Ελλάδα είναι ειλικρινής στο κάλεσμά της για ειρηνική επίλυση των διαφορών μεταξύ των δύο πλευρών, τότε πρέπει πρώτα να εγκαταλείψει τέτοιες μαξιμαλιστικές απαιτήσεις.
»Πρέπει επίσης να σταματήσει να υπεραπλουστεύει τα εκκρεμή ζητήματα μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας.
»Τα θέματα αυτά αποτελούν ένα ολοκληρωμένο πακέτο, το οποίο περιλαμβάνει επίσης την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας, το εύρος των χωρικών υδάτων και του εθνικού εναέριου χώρου, την κυριαρχία νησιών, νησίδων και βράχων που δεν παραχωρήθηκαν στην Ελλάδα μέσω έγκυρων διεθνών πράξεων, την παραβίαση του αποστρατικοποιημένου καθεστώτος των νησιών Ανατολικού Αιγαίου από την Ελλάδα και το θέμα των περιοχών εξυπηρέτησης (FIR, SAR και NAVTEX).
»Παρά το γεγονός αυτό, η Ελλάδα προσπαθεί να απεικονίσει την κατάσταση σαν να υπάρχει μόνο ένα πρόβλημα μεταξύ των δύο κρατών, δηλαδή η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας.
»Χωρίς σωστή διάγνωση των διαφορών και γνήσια βούληση για την επίλυσή τους, θα κινδυνεύαμε μόνο να υπονομεύσουμε τους μηχανισμούς διαλόγου που έχουν ήδη δημιουργηθεί για την επίλυση αυτών των εκκρεμών ζητημάτων.
»Από την πλευρά της, η Τουρκία συμμετείχε στους 63 γύρους συμβουλευτικών συνομιλιών και συμμετείχε σε πολιτικές διαβουλεύσεις με την Ελλάδα με εποικοδομητική προσέγγιση και θα συνεχίσει να το κάνει.
»Είναι επίσης λυπηρό το γεγονός ότι, στο περιφερειακό πλαίσιο, η Ελλάδα και η ελληνοκυπριακή πλευρά έχουν ξεκινήσει μια προσπάθεια να δημιουργήσουν τα λεγόμενα σχήματα/μηχανισμούς περιφερειακής συνεργασίας, που βασίζονται εγγενώς στην εχθρότητα κατά της Τουρκίας και προορίζονται να χρησιμοποιηθούν ως εργαλείο να προωθήσει τις μαξιμαλιστικές διεκδικήσεις και τα στενά συμφέροντα του ελληνοκυπριακού διδύμου.
»Αυτό το δίδυμο επίσης δεν φείδεται προσπαθειών για να εκμεταλλευτεί την Ευρωπαϊκή Ένωση και να τη χρησιμοποιήσει ως ασπίδα για την αντιτουρκική ατζέντα τους.
»Οι πρόσφατες πρωτοβουλίες της Ελλάδας, όπως η υπογραφή συμφωνιών αμυντικής συνεργασίας με τρίτες χώρες, αποτελούν περαιτέρω κίνδυνο για την περιφερειακή σταθερότητα.
»Η Τουρκία θα συνεχίσει να υπερασπίζεται αποφασιστικά τα ζωτικά της συμφέροντα στην περιοχή.
»Η Τουρκία πρότεινε επίσης, τον Σεπτέμβριο του 2020, τη διεξαγωγή μιας περιεκτικής διάσκεψης EastMed, με σκοπό την έναρξη, μεταξύ των σχετικών παραγόντων, διαλόγου για τη συνεργασία και την προετοιμασία του δρόμου για ειρηνική επίλυση διαφορών στην Ανατολική Μεσόγειο. Αυτή η πρόταση βρίσκεται ακόμη στο τραπέζι.
»Σε ό,τι αφορά το Κυπριακό, θα ήθελα να υπογραμμίσω την υποστήριξή μας για μια δίκαιη και βιώσιμη λύση, με βάση τις τρέχουσες πραγματικότητες στο νησί και μέσα από ένα νέο πλαίσιο που θα διαπραγματευόταν ελεύθερα μεταξύ δύο εξίσου κυρίαρχων κρατών.
»Οι προσπάθειες υπαγόρευσης των παραμέτρων διευθέτησης είναι αντιπαραγωγικές και καταδικασμένες να αποτύχουν.
»Σε μισό και πλέον αιώνα διαπραγματεύσεων, το ομοσπονδιακό μοντέλο έχει αποδειχθεί αδύνατο και ανέφικτο ως βιώσιμη διευθέτηση στην Κύπρο.
»Αυτό οφείλεται στην αδιαλλαξία της ελληνοκυπριακής πλευράς, η οποία πάντα αρνιόταν να μοιραστεί την εξουσία και την ευημερία με τον τουρκοκυπριακό λαό.
»Το αίτημα της τουρκοκυπριακής πλευράς για διασφάλιση των εγγενών δικαιωμάτων της, δηλαδή της κυριαρχίας και της ισότητας διεθνούς καθεστώτος, δεν μπορεί να αγνοηθεί.
»Για τον λόγο αυτόν, η πρόταση που παρουσίασε ο Πρόεδρος της Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου κατά την άτυπη σύνοδο των Ηνωμένων Εθνών, που πραγματοποιήθηκε από τις 27 έως τις 29 Απριλίου 2021 στη Γενεύη, παρέχει μια εποικοδομητική και ρεαλιστική επιλογή για μια δίκαιη και μόνιμη εγκατάσταση στην Κύπρο.
»Με αυτήν την ευκαιρία, θα ήθελα να τονίσω για άλλη μια φορά την ετοιμότητα και την πλήρη υποστήριξη της Τουρκίας για τη διασφάλιση μιας δίκαιης, και ειρηνικής λύσης σε όλες τις εκκρεμότητες, συμπεριλαμβανομένης της δίκαιης οριοθέτησης των περιοχών θαλάσσιας δικαιοδοσίας με όλα τα σχετικά παράκτια κράτη που αναγνωρίζει, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο , προκειμένου να συμβάλει περαιτέρω στη σταθερότητα και την ευημερία ολόκληρης της λεκάνης της Μεσογείου.
»Η Τουρκία πιστεύει ότι η οικοδόμηση ειρήνης και σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο θα είναι δυνατή μόνο μέσω διαλόγου και συνεργασίας».
Γραφείο Αντιπεριφερειάρχη
2022 και συζητάμε αν ο κόσμος θα έχει να φάει! Η πείνα σκοτώνει περισσότερους ανθρώπους απ'οτι ο πόλεμος
Δύσκολο αναμένεται να είναι το 2022 για τους Έλληνες, καθώς μετά τους υποχρεωτικούς εμβολιασμούς και τα μέτρα για τους ανεμβολίαστους έρχεται και η φτώχεια.
Απώλειες της τάξεως του 8-10% κατέγραψαν τον Νοέμβριο οι πωλήσεις των σούπερ μάρκετ. Πτωτική τάση, η οποία είχε αρχίσει να φαίνεται ήδη από την τελευταία εβδομάδα του Οκτωβρίου και συνεχίστηκε με ακόμη μεγαλύτερη ένταση καθ’ όλη τη διάρκεια του περασμένου μήνα.
Η αύξηση των λογαριασμών των παρόχων ενέργειας, οι φορολογικές και άλλες υποχρεώσεις σε συνδυασμό με τις ανατιμήσεις που έχουν περάσει ήδη σε βασικά προϊόντα τους τελευταίους μήνες έχει κάνει τους καταναλωτές φτωχότερους, αναφέρουν υψηλόβαθμα στελέχη βασικών προμηθευτών των αλυσίδων σούπερ μάρκετ.
Σαν να μην έφτανε αυτό, στα κεντρικά γραφεία των σουπερμάρκετ της χώρας έφτασε τιμοκατάλογος με νέες ανατιμήσεις και αυξήσεις σε βασικά είδη προϊόντων που θα φτάνουν το 7% και θα ισχύουν από τις αρχές του 2022!
Ετοιμάζεται η τέλεια οικονομική κρίση, η οποία θα συμβάλλει στην δυσαρέσκεια των πολιτών κατά των πολιτικών, που είναι ήδη διογκωμένη λόγω των αυταρχικών-απάνθρωπων μέτρων επιβολής εμβολίων.
Την ίδια ώρα που η οικονομία καταρρέει και τα μέτρα περιορισμού αυξάνονται, ετοιμάζεται και η επόμενη μέρα της μειωμένης κινητικότητας.
Σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση έως την παραμονή των Χριστουγέννων (24 Δεκεμβρίου 20:00) θα βρίσκεται το σχέδιο νόμου του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με τίτλο: «Εθνικός Κλιματικός Νόμος – Μετάβαση στην κλιματική ουδετερότητα και προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή», το οποίο προβλέπει την απαγόρευση, πώλησης ΙΧ βενζίνης και diesel, έτσι ώστε όλοι οι άνθρωποι να στραφούν σε ηλεκτρικά μέσα μεταφοράς ή ποδήλατα, α οποία είναι αργοκίνητα και με αυτά δεν μπορείς να μετακινηθείς πολύ μακριά!
Στο πλαίσιο αυτό, καλούν να συμμετάσχει στη δημόσια διαβούλευση κάθε κοινωνικός εταίρος και κάθε ενδιαφερόμενος, καταθέτοντας τις προτάσεις του για την όποια βελτίωση των διατάξεων του ανωτέρω νομοθετήματος.
Το άρθρο 12 του σχεδίου νόμου αναφέρει ότι:
«1. Από την 1η.1.2025, εντός των διοικητικών ορίων της Περιφέρειας Αττικής και της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης, τα νέα Eπιβατηγά Δημόσιας Χρήσης (Ε.Δ.Χ.) αυτοκίνητα (ΤΑΞΙ) με άδεια κυκλοφορίας, καθώς και το ένα τρίτο (1/3) των νέων οχημάτων που ταξινομούνται για σκοπούς μίσθωσης και εκμίσθωσης σε τρίτους είναι οχήματα μηδενικών εκπομπών. Εξαιρούνται οι νησιωτικοί ο.τ.α. α΄βαθμού των ως άνω περιοχών. Εως την 31η.12.2023, το αυτελές Τμήμα Ηλεκτροκίνησης του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σε συνεργασία με την αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών επαναξιολογεί την προβλεπόμενη στο πρώτο εδάφιο ημερομηνία εφαρμογής των ως άνω μέτρων και τη σκοπιμότητα επέκτασής τους και σε άλλες περιφέρειες ή περιφερειακές ενότητες της Επικράτειας, με κριτήριο την επαρκή διαθεσιμότητα σημείων επαναφόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων και εισηγείται την έκδοση της κοινής απόφασης της παρ. 5 του άρθρου 28.
2.Από την 1η.1.2023 κατ’ ελάχιστον το ένα τέταρτο (1/4) των νέων εταιρικών αυτοκινήτων ιδιωτικής χρήσης που ταξινομούνται, είναι αμιγώς ηλεκτρικά οχήματα ή υβριδικά ηλεκτρικά οχήματα εξωτερικής φόρτισης ρύπων έως πενήντα (50) γραμμαρίων διοξειδίου του άνθρακα ανά χιλιόμετρο (CO2/χλμ). Για τον υπολογισμό του ποσοστού του πρώτου εδαφίου προσμετρώνται τα νέα αυτοκίνητα που αποκτώνται από εταιρείες κατά την έννοια του άρθρου 741 του Αστικού Κώδικα με χρηματοδοτική μίσθωση ή με αγορά. Το ποσοστό υπολογίζεται σε ετήσια βάση. Αν η εταιρεία δεν έχει αποκτήσει τουλάχιστον τρία (3) εταιρικά αυτοκίνητα εντός του οικονομικού έτους, στον υπολογισμό του πρώτου εδαφίου προσμετρώνται τα αυτοκίνητα που αποκτήθηκαν συνολικά από την 1η.1.2023. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης της εταιρείας με την υποχρέωση της παρούσας, η δαπάνη αγοράς ή μίσθωσης του νέου εταιρικού επιβατικού αυτοκινήτου δεν εκπίπτει από τα ακαθάριστα έσοδά της σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 7 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α’ 167).
3.Στο Εθνικό Σχέδιο για την Ηλεκτροκίνηση του άρθρου 43 του ν. 4710/2020 (Α’ 142) τίθενται στόχοι με σκοπό τη διασφάλιση της επάρκειας των δημοσίως προσβάσιμων σημείων επαναφόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων σύμφωνα με όσα ορίζονται στον παρόντα και τους στόχους που τίθενται στο Ε.Σ.Ε.Κ. για τη διείσδυση της ηλεκτροκίνησης.
4.Στο τέλος της παρ. 2 του άρθρου 17 του ν. 4710/2020 προστίθεται δεύτερο εδάφιο και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής: «2. Οι δήμοι που δεν ανήκουν στις κατηγορίες της παρ. 1 υποχρεούνται να εκπονήσουν Σ.Φ.Η.Ο. για τις δημοσίως προσβάσιμες υποδομές φόρτισης εντός των διοικητικών τους ορίων, σύμφωνα με όσα ορίζονται στην παρ. 1, έως την 31η.03.2022. Η προθεσμία αυτή δύναται να παρατείνεται με την απόφαση της παρ. 1.».
5.Στο τέλος της παρ. 4 του άρθρου 17 του ν. 4710/2020 προστίθεται τρίτο εδάφιο και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής: «4. Για τις δημοσίως προσβάσιμες υποδομές που δεν εμπίπτουν σε Σχέδιο Φόρτισης Ηλεκτρικών Οχημάτων (Σ.Φ.Η.Ο.) ή έως την εκπόνηση του Σ.Φ.Η.Ο. για τις δημοσίως προσβάσιμες υποδομές που εμπίπτουν σε αυτό, η εγκατάσταση των σημείων επαναφόρτισης Ηλεκτρικών Οχημάτων (Η/Ο) διενεργείται, σύμφωνα με την κοινή απόφαση που προβλέπεται στην περ. β` της παρ. 7 του άρθρου 114 του ν. 4070/2012 (Α` 82). Τα σημεία επαναφόρτισης Η/Ο που έχουν ήδη εγκατασταθεί ή εγκαθίστανται έως την εκπόνηση του Σ.Φ.Η.Ο. της παρ. 1, λαμβάνονται υπόψη και συμπεριλαμβάνονται σε αυτό. Ειδικότερα, ως προς την εγκατάσταση των σημείων επαναφόρτισης Η/Ο σε θέσεις στάθμευσης επί του οδοστρώματος, σε προαύλιους χώρους ναών και σε πιάτσες ταξί αυτή, δύναται να πραγματοποιείται με απόφαση της Επιτροπής Ποιότητας Ζωής, κατόπιν εισήγησης της τεχνικής υπηρεσίας του αρμόδιου ο.τ.α. α΄ βαθμού.»
6.Από την 1η.1.2030, όσον αφορά στα νέα επιβατικά και ελαφρά επαγγελματικά οχήματα, επιτρέπεται η πώληση μόνο οχημάτων μηδενικών εκπομπών.»